نگاهی به شهرستان های ساوجبلاغ و نظرآباد : سرزمین ریشه ها / نگین فرهنگی استان البرز / میراث دار مدنیت نه هزار ساله / خاستگاه فرهنگ های کهن و ناب ایران زمین
سفارش تبلیغ
تبلیغات در پارسی بلاگ

 

ظروف تاریخی ساوجبلاغ 

زهرمار خان از لب دیگ پایین نمی آید!

به کوشش: دکتر حسین کیا

hosseinkia60@gmail.com

اشاره: ایل افشار ساوجبلاغ به سرپرستی سلیمان خان افشار قاسملو معروف به «صاحب اختیار» همان ایل بزرگ و مقتدری بود که آقا محمدخان قاجار به دلیل ارتباط نزدیک با این ایل و هواخواهی شان از او، تهران را به پایتختی انتخاب کرد. تهرانی که به اقامتگاه ایل افشار در ساوجبلاغ نزدیک بود. در کتاب  «شرح زندگانی من» نوشته عبدالله مستوفی - که دارای نثری زیبا و بسیار خواندنی است - اطلاعات فراوانی درباره منطقه ساوجبلاغ وجود دارد به طوری که در اکثر صفحات این کتاب نامی از ساوجبلاغ به میان آمده است. دکتر حسین کیا بخشی از مطالب و اطلاعات این کتاب را استخراج کرده و در اختیار وبلاگ ساوجبلاغ پ‍ژوهی قرار داده است. مطلب زیر ماجرایی جالب است  درباره «زهرمار خان» رییس ایل افشار ساوجبلاغ.

* * * * *

ادامه مطلب...

نوشته شده در  جمعه 89/12/27ساعت  8:37 عصر  توسط حسین عسکری 
  نظرات دیگران()

 vحکیم ناصر خسرو قبادیانی در منطقه ساوجبلاغv حکیم ناصر خسرو قبادیانی

حمیدالدین ناصر خسرو قبادیانی از شاعران و نویسندگان اسماعیلی مذهب در خراسان و طبرستان بود. برخی او را بنیانگذار فرقه «ناصریه» نیز می دانند.(1)  بر اساس شواهد تاریخی متعلق به قرن پنجم هجری قمری، ناصر خسرو در سفری که باعث تغییرات اعتقادی اش گردید، از منطقه ساوجبلاغ نیز عبور کرده است.(2) دسته ای از مورخان معتقدند که او در آغاز  سفر، اسماعیلی بوده است. با پذیرش این نظر باید گفت که وی دیری در خراسان مراحل تحقیق و تشکیک را گذرانیده است تا «مستجیبی» مستعد و آماده تلقّی گفتار صاحب دعوت و لایق تفویض مقام شود. پس بدون تردید این سفر را هم به قصد تکمیل این مراحل و دریافت مقام «حجّتی» انجام داده است. (3)

    ناصر خسرو پس از گذر از روستای «قوهه» ساوجبلاغ در سفرنامه اش اینگونه می نویسد: « پنجم محرم سنه ثمان و ثلاثین و اربعمائه (438ق) دهم مرداد ماه سنه خمس عشر و اربعمائه (415) از تاریخ فرس به جانب قزوین روانه شدم و به دیه قوهه رسیدم. قحط بود و در آنجا یک من نان جو به دو درهم می دادند.» (4) «یاقوت حموی» در کتاب  معجم البلدان می نویسد:« قوهه تلفظ عامیانه قوهذ است.» لذا قوهه مذکور در سفرنامه ناصر خسرو را با تردید کمتری می توان بر این روستای تابع ساوجبلاغ تطبیق کرد. خلاصه اینکه یاقوت می گوید:« قوهه نزدیک مقسم آب نهرهایی بوده است که به نواحی ری می رفته اند.» و وجود رودخانه کرج و آبیاری شدن آبادی ها و نواحی واقع در جنوب غربی ری قدیم از این رود، این حدس را بیشتر تأیید می کند.(5)

   «قوهه» روستایی است در بخش «چهارباغ» که در جنوب شرقی شهرستان ساوجبلاغ واقع شده است. در 500 متری این روستا بقعه امامزاده برهان الدین از نوادگان حضرت امام موسی کاظم (ع) قرار دارد که بسیار مورد احترام اهالی می باشد. تاریخ بنای این امامزاده مربوط به سال های پس از قرن پنجم هجری قمری می باشد.(6) از سوی دیگر طبق شواهد تاریخی، جاده ارتباطی ری قدیم و قزوین پیش از صفویه از کنار این روستا می گذشته است. درجنوب غربی قوهه نیز تپه ای با ارتفاع 16 متر وجود دارد که باستان شناسان در سطح آن قطعاتی از سفال های پیش از تاریخ، تاریخی و دوران اسلامی را یافته اند.(7)  

  vپا نوشت ها: 1- دکتر محمدجواد مشکور، فرهنگ فرق اسلامی، ص435. اسماعیلیه از فرق تشیّع به شمار می رود که در آن به امامت اسماعیل فرزند امام  جعفر صادق (ع) نیز معتقد هستند./ 2- ناصر خسرو در این سفر که هفت سال طول کشید؛ عراق، بلاد شام، عربستان، مصر و ایران را سیاحت کرد./ 3- «حجّت» و «مستجیب» از مراتب هفتگانه مذهب اسماعیلیه به شمار می رود./ 4- سفرنامه حکیم ناصر خسرو قبادیانی، با حواشی و تعلیقات دکتر محمد دبیر سیاقی، ص 5 / 5- همان، از یادداشت های دکتر دبیر سیاقی، ص179 /6- تصویر ساوجبلاغ، مقاله «سپیداران علوی دیارمان»، بخش چهارم، ش57/ 7- ابوالقاسم حاتمی، آثار تاریخی ساوجبلاغ و نظرآباد، ص 102.


نوشته شده در  دوشنبه 87/7/1ساعت  6:40 صبح  توسط حسین عسکری 
  نظرات دیگران()


فهرست مطالب وبلاگ ساوجبلاغ پژوهی
دو خواهر البرزی نخستین ماماهای دانشگاهی ایران
حاج محمّد معدنی از مبارزان انقلابی ساوجبلاغ درگذشت
آن روز به یاد ماندنی در ولیان ساوجبلاغ
گفت و گویم با ایرنا درباره استاد ابراهیم بوذری هنرمند البرزی
گفت و گویم با ایرنا درباره جشن پنجه پیتک در البرز
یکسال پس از مرگ استاد کریم نیرومند زنجان پژوه مقیم کرج
عکسی از کنگره شهید ثالث - 1387
شناسنامه وبلاگ ساوجبلاغ پژوهی
[عناوین آرشیوشده]